Klimaatfonds Nederland: welke regelingen zijn er voor MKB?

In 2023 stelde het kabinet het Nationaal Klimaatfonds in: een overkoepelend fonds van 35 miljard euro voor de klimaattransitie over de periode tot 2030. Voor het midden- en kleinbedrijf (MKB) is dit een kans om te profiteren van nieuwe regelingen, subsidies en financieringsconstructies die speciaal zijn ontworpen voor kleinere ondernemingen. Dit artikel geeft een overzicht van wat er voor MKB-ondernemers beschikbaar is in 2026 en hoe u optimaal gebruik kunt maken van het aanbod.

Wat is het Nationaal Klimaatfonds?

Het Nationaal Klimaatfonds is geen subsidieloket waar ondernemers direct een aanvraag indienen. Het fonds functioneert als een overkoepelend financieringsmechanisme dat middelen verdeelt over verschillende departementen en uitvoeringsorganisaties zoals RVO, het ministerie van EZK en de Topsectoren. Vanuit het Klimaatfonds worden bestaande regelingen gevoed en worden nieuwe instrumenten ontwikkeld die specifiek gericht zijn op de Nederlandse klimaatdoelen van 2030: 55 procent minder CO2 ten opzichte van 1990.

Voor het MKB zijn de middelen verdeeld over drie hoofdthema's: energie-efficiëntie en besparing, elektrificatie van bedrijfsprocessen en verduurzaming van mobiliteit en logistiek. Elk thema kent eigen regelingen die door RVO worden beheerd en jaarlijks opnieuw worden opengesteld met bijbehorende budgetten.

Regelingen voor MKB gefinancierd vanuit het Klimaatfonds

De Versnelde Klimaatinvesteringen Industrie (VEKI)-regeling biedt subsidies aan industriële MKB-bedrijven die willen investeren in aardgasreductie. Het gaat om maatregelen zoals elektrische ovens ter vervanging van gasstook, warmtepompen voor industriële processen en de benutting van restwarmte. De subsidie bedraagt 30 tot 50 procent van de subsidiabele investeringskosten. Ook kleinere projecten vanaf 125.000 euro komen in aanmerking, wat VEKI toegankelijk maakt voor een breed deel van het MKB.

De Subsidieregeling Verduurzaming MKB (SVM) is een nieuwere regeling die specifiek gericht is op bedrijven met 10 tot 250 medewerkers. De SVM dekt kosten voor energieadvies, procesoptimalisatie en de implementatie van duurzame maatregelen in bedrijfsprocessen. Een groot voordeel is dat ook de kosten voor het opstellen van een verduurzamingsplan gedeeltelijk worden vergoed, waardoor de drempel voor kleinere bedrijven lager is.

Vanuit het Klimaatfonds is ook extra geld beschikbaar gesteld voor de DEI+ (Demonstratie Energie- en Klimaatinnovatie)-regeling. In 2026 is het DEI+-budget verhoogd, waardoor meer MKB-aanvragen kunnen worden gehonoreerd. DEI+ subsidieert innovatieve demonstratieprojecten die bijdragen aan de klimaatdoelstellingen, met subsidiepercentages tot 35 procent voor MKB-bedrijven.

Financieringsinstrumenten via het Klimaatfonds

Naast directe subsidies biedt het Klimaatfonds ook financieringsinstrumenten die de toegang tot bancaire financiering voor MKB vergemakkelijken. De meest relevante is de BMKB-Groen (Borgstelling MKB Groene Investeringen). Via BMKB-Groen garandeert de overheid tot 90 procent van het krediet bij de bank, waardoor de bank met aanzienlijk minder risico kan lenen aan MKB-bedrijven die willen verduurzamen.

U vraagt BMKB-Groen niet zelf rechtstreeks aan — dat doet uw bank namens u bij RVO. Bespreek de mogelijkheden bij uw eerstvolgende gesprek met uw bedrijfsadviseur bij de bank. BMKB-Groen is toepasbaar op investeringen in energiebesparing, hernieuwbare energie, elektrisch vervoer en andere klimaatgerelateerde bedrijfsmiddelen.

De Groeifaciliteit van RVO werkt op vergelijkbare wijze: de overheid neemt een deel van het kredietrisico over, zodat banken bereid zijn risicovoller te financieren. Dit is met name relevant voor MKB-bedrijven die willen investeren in innovatieve duurzame technologieën waarvoor nog geen langetermijntrack record bestaat en die daardoor minder makkelijk bancaire financiering verkrijgen.

Regionale klimaatprogramma's als aanvulling

Het Klimaatfonds financiert ook provinciale en regionale programma's die MKB-bedrijven ondersteunen bij de verduurzaming. Veel provincies hebben inmiddels eigen klimaatloketten opgericht, waar u kosteloos advies kunt krijgen over beschikbare lokale en regionale regelingen. In sommige regio's zijn er extra subsidies voor:

• Het verduurzamen van bedrijfspanden op bedrijventerreinen
• De aanleg van collectieve zonnepanelen op industrieterreinen
• De aansluiting op een collectief warmtenet of koude-warmteopslag
• Zero-emissietransport voor regionale distributie en logistiek
• Proefprojecten met waterstof of biogas als alternatieve brandstof

Provincies als Noord-Holland, Zuid-Holland en Noord-Brabant hebben in 2026 aanvullende fondsen beschikbaar gesteld die bovenop de rijksregelingen komen. Informeer altijd bij uw eigen provincie welke regionale programma's van toepassing zijn op uw bedrijfssector en locatie.

Hoe profiteert uw MKB-bedrijf optimaal?

De sleutel tot optimaal gebruik van het Klimaatfonds is een goed verduurzamingsplan. Investeer in een erkend energie-advies om uw energieverbruik in kaart te brengen en prioriteiten te stellen. Op basis van dit advies kunt u bepalen welke regelingen van toepassing zijn en in welke volgorde u investeringen het best kunt doen.

Combineer waar mogelijk meerdere instrumenten. Een voorbeeld: een transportbedrijf investeert in elektrische vrachtwagens en laadinfrastructuur. Hiervoor kan het gebruik maken van de MIA voor de voertuigen, de EIA voor de laadinstallatie, de BMKB-Groen voor de bankfinanciering en een regionale subsidie van de provincie voor zero-emissietransport. Door deze regelingen slim te combineren kan de netto investering met 40 tot 60 procent worden verlaagd ten opzichte van de bruto aanschafprijs.

Volgende stap: Raadpleeg het subsidieoverzicht op de website van RVO en het klimaatloket van uw provincie. Maak een afspraak met uw bank om de mogelijkheden van BMKB-Groen te bespreken, en schakel een erkende subsidieadviseur in die kennis heeft van de Klimaatfonds-regelingen in uw specifieke sector en regio.